Si-đôn

Nghề đánh cá, một thị trấn bên bờ Địa Trung Hải, cách Ty-rơ khoảng 25 dặm về phía bắc. Tên gọi này bắt nguồn từ con “trưởng nam” của Ca-na-an, cháu nội Nô-ê (Sáng-thế Ký 10:15, 19). Đây là nơi định cư đầu tiên của người Phê-ni-xi trên bờ biển Ca-na-an, và nhờ các mối quan hệ thương mại rộng lớn, nơi đây đã trở thành một thành “lớn” (Giô-suê 11:8; 19:28). Đây là thành mẹ của Ty-rơ. Thành thuộc về phần đất của chi phái A-se, nhưng chưa từng bị chinh phục (Các Quan Xét 1:31). Dân Si-đôn đã hà hiếp Y-sơ-ra-ên trong một thời gian dài (Các Quan Xét 10:12). Từ thời Đa-vít, vinh quang của thành bắt đầu suy giảm, và Ty-rơ, tức “gái đồng trinh” của thành (Ê-sai 23:12), vươn lên chiếm vị trí vượt trội hơn. Sa-lô-môn đã kết ước thông gia với dân Si-đôn, và do đó lối thờ phượng hình tượng của họ đã du nhập vào xứ Y-sơ-ra-ên (1 Các Vua 11:1, 33). Thành phố này nổi tiếng về đồ thủ công và nghệ thuật, cũng như về thương mại (1 Các Vua 5:6; 1 Sử-ký 22:4; Ê-xê-chi-ên 27:8). Nơi đây thường được các đấng tiên tri nhắc đến (Ê-sai 23:2, 4, 12; Giê-rê-mi 25:22; 27:3; 47:4; Ê-xê-chi-ên 27:8; 28:21, 22; 32:30; Giô-ên 3:4). Chúa chúng ta đã đến thăm các “bờ cõi” Ty-rơ và Si-đôn (xem mục này), Ma-thi-ơ 15:21; Mác 7:24; Lu-ca 4:26; và nhiều người từ vùng này đã đến để nghe Ngài giảng dạy (Mác 3:8; Lu-ca 6:17). Từ Si-đôn, nơi thuyền ghé vào sau khi rời Sê-sa-rê, Phao-lô cuối cùng đã căng buồm đi La-mã (Công-vụ các Sứ-đồ 27:3, 4).

Thành phố này hiện nay là một thị trấn với 10.000 dân, còn lưu lại tàn tích của các bức tường thành được xây dựng vào thế kỷ XII SCN. Năm 1855, cỗ quan tài bằng đá của Eshmanezer được phát hiện. Từ một dòng chữ Phê-ni-xi khắc trên nắp, người ta thấy rằng ông là “vua của dân Si-đôn”, có lẽ vào thế kỷ III TCN, và mẹ ông là một nữ tư tế của Át-tạt-tê, “nữ thần của dân Si-đôn”. Trong dòng chữ khắc này, Ba-anh được nhắc đến như là thần tối cao của dân Si-đôn.